In een boom zitten en pruimen gooien – interview met Freek Vielen over Niets (11+)

Do 02 maart 2017

"In de voorbereidende workshops viel het me op dat je best direct mag zijn tegen kinderen. De eerste dag omzeilde ik de vragen en probeerde ik gewoon wat te praten. Maar de kinderen kunnen best wel wat hebben. "

Niets is gebaseerd op het bekroonde boek van de Deense auteur Janne Teller over een jongetje dat de zin van het leven niet meer inziet. Waarom wou je net dit boek naar het podium vertalen?

Niets is een van de meest extreme boeken die ik ken, in de jeugdliteratuur of zelfs in de gehele literatuur. Het extreme zit vooral in hoe onverbiddelijk de gedachten van de zinloosheid van het leven worden uitgewerkt. Iemand (het hoofdpersonage Pierre Anthon) haalt alle mogelijke argumenten aan waardoor je zelf gaat denken ‘wat doe ik eigenlijk hier?’, ‘waarom doe ik het eigenlijk?’. Al dit soort vragen die iedere mens heeft, worden hier zo compleet en extreem uitgewerkt dat je er niet omheen kunt. Dat vind ik zo goed aan het boek want in het leven moet je erom heen, iedereen moet zich tegen die gedachten verweren. Toen ik het las, kreeg ik zin om de uitdaging aan te gaan en te zoeken naar hoe kan je hierover kan denken, wat je er tegenover kan zetten.

In So it goes boog je je over het waarom van het oorlog voeren, Heimat ging over het terugblikken aan het eind van een leven. Maakt de drang om existentiële vragen te stellen deel uit van je DNA?

Dat klopt deels maar daarnaast ben ik vooral heel nieuwsgierig naar alles. Als ik in de auto zit en ik vang bijvoorbeeld een nieuwtje op over vrachtschepen die zichzelf kunnen besturen denk ik meteen verder. Kan nu één iemand ergens in een haven alle schepen overal ter wereld met één knopje bedienen? En wat zal het voor de werkgelegenheid betekenen? Het maakt me enthousiast en nieuwsgierig. Ook als ik met iemand praat, ben ik snel geïnteresseerd. Voor theater merk ik wel dat ik op de grotere vragen bots. Na alle kleine vragen waar ik de hele dag mee bezig ben, kom ik voor mijn theaterstukken bij de grote thema’s uit.

In het najaar werkte je in een workshop met jongeren in HETPALEIS rond de thema’s van het boek. Je legde de kinderen een reeks fundamentele vragen voor. Wat is je daarvan bijgebleven?

Het viel me op dat je best direct mag zijn tegen kinderen. De eerste dag omzeilde ik de vragen en probeerde ik gewoon wat te praten. Maar de kinderen kunnen best wel wat hebben. Voor de workshop vroeg ik me af of dit nu eigenlijk een thema is voor elfjarigen, dertienjarigen of zestienjarigen maar in de workshop merkte ik dat het gewoon voor kinderen is die van denken en reflecteren houden, of ze nu negen of zestien zijn.
Daarnaast konden ze zich wel allemaal voorstellen wat het hoofdpersonage Pierre Anthon zei maar vonden ze het ook een beetje klagerig, zo in een boom zitten en pruimen gooien. Het personage maakte geen grote indruk op de kinderen van de workshop terwijl in het boek de hele klas net erg in zijn ban raakt en onder zijn invloed gaat doordenken. Daar wil ik in het maakproces rekening mee houden. We zullen er moeite moeten voor doen om het publiek mee te doen denken, het mag Pierre Anthon niet als een jongen die het thuis gewoon moeilijk heeft bekijken. Dat was een beetje de reactie van de kinderen in de workshop, die jongen vraagt gewoon om aandacht. We moeten duidelijk maken dat het echte vragen zijn die beginnen te knagen bij de groep.

In 2015 gaf Lucas Vandervost, toenmalig artistiek leider van deTijd, de fakkel door aan jou, Rebekka de Wit en Suzanne Grotenhuis; De Nwe Tijd zag het licht. Hoe kijk je terug op dat eerste jaar?

Het was veel en groot en heftig maar het is natuurlijk super fijn dat we dit mogen doen. Het is een luxe om te kunnen doen wat je wilt doen zonder dat je vanuit de impasse moet denken zoals vele van mijn leeftijdsgenoten. Wij kunnen nu echt vooruit denken. Maar ineens ben ik ook bedrijfsleider en moet ik nadenken over de lange termijn, de relaties met de cultuurcentra, de relaties onderling enzovoort. Mijn dagen zijn dus goed gevuld en de grootste zoektocht op dit moment is hoe ik tijd kan afblokken om nog te kunnen schrijven. Maar eenmaal het repetitieproces begint, is dat weer anders.


De Nwe Tijd en HETPALEIS gaan vanaf 2017 structureel samenwerken, Niets is het begin. Wat staat er nog op stapel?

Niets is mijn eerste voorstelling voor kinderen. Ik schreef al iets voor kinderen, De PindakaasPrins, maar regisseerde nog niets. Ik ben benieuwd naar deze eerste samenwerking maar ook naar de volgende projecten. Rebekka (de Wit, ook van De Nwe Tijd) zei dat we hierna een voorstelling moeten maken die ‘Alles’ heet (lacht). Ik wil ook graag eens een voorstelling maken voor de ouders van kinderen die bang zijn voor de dood, en voor hun kinderen, vaak zesjarigen. Ik herinner me dat ik zelf heel bang was op die leeftijd. Over wat als je niet kan zeggen dat er een hemel is waar je naartoe gaat, welke verhalen kan je dan wel vertellen? Het is een van de ideeën. Er zijn ook nog een paar boeken die ik erg mooi vind. Maar eerst zien wat dit project wordt …

 

Nieuws

Winkelmandje

U heeft geen voorstellingen in uw winkelmandje.

Er is iets misgegaan met het laden van dit evenement. Probeer het later nogmaals.